Opticien en Audicien – Wanneer heeft een partnership waarde?

Laatst kwam de vraag ter sprake of een samenwerking tussen een opticien en een audicien (die advies geeft over gehoortoestellen) zin heeft. Op het eerste gezicht geen gekke gedachte: beide hebben een winkel, zitten tegen de medische sector aan, hebben allebei een adviesfunctie voor hun klanten, en die klanten zijn vaak wat ouder (want dan komen de gebreken).

Wat zijn de voordelen?

Als je de mogelijkheid van een samenvoeging of fusie overweegt, dan is er een aantal bedrijfsmatige voordelen: je kunt naar één winkel toe en de opticien heeft waarschijnlijk voldoende opleidingsniveau om ook de cursus audicien te volgen. Dat scheelt kosten. Beide beroepen hebben veel te maken met verzekeraars, dus wellicht valt daar ook wat te combineren.

Levert het ook meer op?

In een samenwerking tussen twee partijen die allebei zelfstandig blijven moet er echter ook meer omzet komen; alleen dan wordt het interessant. Meer omzet krijg je als je aantrekkelijker wordt voor je klanten, als je meer onderscheidend vermogen op kunt bouwen. En de vraag is of dat hier het geval is. Want brillen en gehoorapparaten zijn op heel veel plaatsen te krijgen.

Wat is het voordeel voor de klant?

Zouden brildragers het handig vinden dat ze hun gehoorapparaat in dezelfde winkel kunnen kopen als hun bril? In een soort ‘gezondheidssupermarkt’? Waarschijnlijk zal het ze niet veel uitmaken, het zijn toch producten waar je uitgebreid de tijd voor neemt om ze aan te schaffen. De tijd om naar de winkel te gaan maakt dan niet veel uit. En het zijn andere aankoopmomenten en aankoopmotieven: een bril is ook een modeartikel, een gehoorapparaat is dat niet.

Zijn er alternatieven?

Ook een andere mogelijkheid voor onderscheid, het ontwikkelen van een uniek product, lijkt niet logisch. Opticiens en audiciens doen dat niet zelf. En de markt voor brillen met een ingebouwd gehoorapparaat is niet groot.

Conclusie

Kortom: een samenwerking kan heel logisch lijken, maar moet wel tot extra omzet leiden. Alleen dan kunnen twee of meer partijen ervan profiteren zonder hun zelfstandigheid te verliezen. Kritische vragen over wat je gezamenlijke toegevoegde waarde is zijn soms vervelend maar wel nuttig!

Voor meer informatie over samenwerken en luisteren zie ook http://notaris.uwpagina.nlhttp://bedrijfsorganisatie-advies.uwpagina.nlhttp://juridischadvies.links.nlhttp://ondernemingsrecht-advocaat.beginthier.nlhttp://ondernemer.startpagina.net.

Statutenwijziging van een coöperatie

Een coöperatie (of coöperatieve vereniging, zoals die vroeger heette) wordt opgericht bij een notaris en dan worden ook de statuten vastgesteld. Toch kan het zijn dat na verloop van tijd de statuten niet helemaal meer passen bij de werkzaamheden van de coöperatie of bij de interne verhoudingen. Dan is het nodig om de statuten te wijzigen.

Hoe werkt het proces om statuten te wijzigen?

1. Bedenk wat je wilt veranderen

Statuten gaan als het goed is lange tijd mee. Bedenk dus goed wat je wilt veranderen. Niet alles hoeft overigens in de statuten geregeld te worden, soms is het handiger om een overeenkomst te sluiten. Als je de samenwerking anders wilt inrichten, maak dan eventueel gebruik van ons Samenwerkingsconsult. Lees ook ons artikel over  coöperatie statuten.

2. Kijk naar wat in de statuten staat over de wijziging

Jullie statuten bevatten een onderdeel waarin staat hoe je ze kunt wijzigen. Vaak is een grotere meerderheid nodig dan normaal. Soms moet er ook een minimum aantal leden op de vergadering aanwezig zijn. Als dat minimum niet gehaald wordt, dan kun je een nieuwe vergadering uitroepen waar dat niet geldt.

In elk geval moet je iedereen op tijd uitnodigen voor de vergadering en moet je daarbij het letterlijke tekstvoorstel van de wijziging meesturen. Je kunt niet plotseling tijdens de vergadering grote wijzigingen aanbrengen, iedereen moet voldoende tijd hebben om er over na te denken.

3. Houd de algemene ledenvergadering

Laat iedereen stemmen over de wijzigingen. Je maakt een verslag van de vergadering en ondertekent dit met de voorzitter en de notulist.

4. Ga naar de notaris

De basis voor de statutenwijziging is het verslag van de vergadering. De nieuwe statuten moeten erbij als bijlage. Een volmacht van één van de bestuurders is dan voldoende om de notaris de akte te laten wijzigen. Dit kunnen wij voor je regelen.

5. Verspreid de gewijzigde statuten

Je hebt niets aan statuten als ze in een la liggen te verstoffen. Het zijn de spelregels binnen je coöperatie en het is handig als iedereen er van op de hoogte is. Verspreid de nieuwe statuten dus onder je leden en geef ook nieuwe leden standaard de statuten, bij voorkeur al voor ze lid worden.

Advies voor koffiecoöperatie PODA op Sumatra, Indonesië

Onze coöperatiespecialist Alfred Griffioen is op verzoek van de Stichting Agriterra van 13 t/m 18 juli 2014 naar Sumatra gereisd. Hij heeft daar een lokale coöperatie van koffieboeren ondersteund met de inrichting van hun samenwerkingsvorm. De coöperatie heeft nu ruim honderd kleinschalige kredietunies als lid, met daarin zowel koffieboeren als rijst- en cacaoboeren. Die structuur moet omgezet worden naar een coöperatie waar de 2500 koffieboeren in het gebied direct lid van kunnen worden.

Tijdens deze missie heeft Alfred het nieuwe verdienmodel van deze coöperatie vertaald naar bepalingen voor de statuten. Hij heeft deze doorgesproken met de lokale notaris en ook heeft hij met het bestuur van de coöperatie nagedacht over het proces van deze transitie. Alfred: “Opvallend is hoe belangrijk de coöperatie is voor de leden en ook hoeveel mensen zich hier inzetten in allerlei samenwerkingsverbanden om hun leefomstandigheden te verbeteren. De coöperatiewetgeving van Indonesië is in elk geval redelijk vergelijkbaar met die in Nederland. Alleen de overheidsbemoeienis en de nadruk op de sociale functie van de coöperatie is er groter dan in Nederland.”

Lees het uitgebreide verslag van liason-officer Richard van der Maden hier op de website van Agriterra.

De behoefte aan nieuwe samenwerkingsvormen

Er waait in Nederland een nieuwe wind. Kleinschalige en projectmatige samenwerkingsvormen ontstaan als alternatief voor grote instellingen. We zien dat bij ondernemers die onafhankelijk willen zijn van hoofdaannemers en bemiddelingsbureaus voor hun werk en zelf samen hun diensten gaan aanbieden. En bij maatschappelijke bewegingen om een alternatief te bieden voor grote banken, energiebedrijven en zorginstellingen. De onderliggende trend is de behoefte aan een menselijke maat en persoonlijk contact. Geen anonieme callcenters en incassobureaus maar een grotere eigen verantwoordelijkheid.

Initiatieven op drie niveaus

We zien initiatieven op drie niveaus:

  • zorgen voor je bedrijf: samenwerken om grotere klanten te kunnen bedienen, een breder aanbod te hebben of beter in te kunnen kopen;
  • zorgen voor jezelf: om je energie, glasvezel, zorg of arbeidsongeschiktheidsverzekering te regelen op een manier die anders niet mogelijk is;
  • zorgen voor elkaar: voor de leefomgeving, mensen die achterblijven of verpleegkundige zorg nodig hebben.

De beweging is ingezet en zal zich steeds verder uitbreiden. Hierbij zijn veel mensen betrokken die willen meesturen en invloed hebben. De ‘oude’ rechtsvorm “coöperatie” past daar vaak uitstekend bij.

Van gedeeld belang naar resultaten

Met een groep mensen heb je al snel een gedeeld belang: meer omzet, betere inkoopcondities, groene energie, een levendige buurt of professionele zorg. Hoe zorg je dat het niet blijft bij praten en vergaderen alleen? Acties en resultaten zorgen ervoor dat de groep betrokken blijft en groeit.

Een helder concept is belangrijk

De weg van een gedeeld belang naar resultaten loopt via een goed en helder concept. Hoe gaan we het doen? Hoe aansprekender het concept, des te makkelijker deelnemers hun eigen ideeën en deelbelangen daarvoor opzij zetten.

Rond een concept verzamel je een groep mensen die er aan mee willen doen. Maak de groep in het begin niet te groot, het is belangrijker dat er activiteit gaat ontstaan. Dat mensen samen gaan verkopen, inkopen, organiseren en uitvoeren. Dan gaan er ook geldstromen komen en raakt je initiatief ‘in business’ en kun je de groep groter maken.

Naar een formele structuur

Zodra er activiteiten ontstaan, ontstaat ook de behoefte aan een formele structuur. Wie hoort er bij (en is dus lid) en wie niet? Als we als groep iets willen aanschaffen hoe regel je dat dan? Wie is aansprakelijk en in welke mate? En hoe regelen we de besluitvorming en vertegenwoordiging van de groep? Die structuur is vaak een rechtsvorm, met statuten en eventueel overeenkomsten of reglementen.

Voor een commerciele samenwerking is dit overzicht wellicht nuttig. Voor een ideele samenwerking deze overwegingen.

Als ondernemers samen je inkoop regelen

Meestal gaat de aandacht uit naar samenwerkingen tussen bedrijven die gericht zijn op het samen ontwikkelen of verkopen van producten. Daar zitten ook verreweg de beste kansen op extra winst. Want het salaris van de directeur/eigenaar moet altijd door worden betaald en zonder klanten is er geen toekomst voor het bedrijf.

Samenwerken ook bij inkoop

Maar samenwerking kan ook bij je inkoop lonend zijn. En vaak zonder dat het je veel tijd kost. In de eerste plaats zijn er vakgerichte verenigingen of coöperaties voor de meest uiteenlopende branches: voor consumptie-ijsbereiders, afnemers van bakkerijproducten of voor elektrotechnische installatiebedrijven. Met een beetje zoeken op internet kom je ook inkoopcoöperaties voor verzekeringen, elektriciteit of kantoormeubilair tegen.

Elkaar vinden via social media

Een trend om in de gaten te houden zijn collectieve acties via sociale netwerken. Via Facebook, Hyves en Twitter worden voldoende mensen verzameld om als groep een product met korting af te nemen. Dit kan natuurlijk ook prima voor bedrijven. Op de netwerksite Linked-in onstaan al verschillende branchegerichte groepen voor inkopers ontstaan. Het is alleen maar even wachten voordat daar ook soortgelijke inkoopinitiatieven worden ontplooid.

Zelf een inkoopsamenwerking opzetten

De laatste mogelijkheid is om zelf iets op te zetten. Natuurlijk doe je dit niet voor de inkoop van je plantenbakken, maar kijk eens welke van jouw grotere kostenposten ook bij collega’s voorkomen: advertentieruimte, vierkante meters op een beurs, transportkosten of automatisering. Vaak kun je hier snel besparen door te combineren of samen in te kopen. Dat kan ook projectmatig: als je als groep ondernemers een nieuw bedrijfspand betrekt, heeft iedereen behoefte aan netwerkbekabeling, verhuisdiensten of meubilair. Het kan dan lonen om samen te werken, zelfs met je concurrenten.

Omzetten van een consultancy BV in een coöperatie

Voor veel consultancy bedrijven is een BV een logische vorm. Er is een beperkt aantal oprichters of partners, die de bedrijfsopbouw hebben gedaan of zich hebben ingekocht, de overige consultants zijn in loondienst. Dit model heeft lang goed gewerkt, maar staat steeds vaker onder druk.

Zelfstandigheid is een goed alternatief voor loondienst

In de eerste plaats is de markt voor consultancy diensten competitiever geworden. Naast de consultancy bureaus zijn er voor kleinere advies- en interimklussen ook veel zelfstandigen in de markt. De omzet neemt hierdoor af of vertoont een grilliger verloop. Daarnaast lonkt ook voor de eigen medewerkers het eigen ondernemerschap. Zij zien anderen die zo werken, en zien ook dat het consultancybureau hen soms verkoopt voor meer dan het dubbele van hun salariskosten. Consultants die grotendeels hun eigen werk kunnen binnenhalen zijn daarmee ook de eerste consultants die je als bedrijf zult verliezen.

Hoe mooi zou het zijn als gebruik kunt maken van dat ondernemerschap zonder je ervaren consultants helemaal te verliezen of als concurrent te krijgen. Of om je bedrijf verder uit te breiden met een flexibele schil zonder nieuwe loondienstverbanden aan te gaan. Dat haalt risico’s uit je bedrijf en geeft meteen nieuwe impulsen.

Plaats een coöperatie naast je BV

Eén van de opties die we hiervoor al een aantal malen hebben toegepast is het oprichten van een coöperatie met dezelfde naam als de BV. Alle opdrachten van klanten worden langzaam overgeheveld naar de coöperatie, die het gezicht naar de markt wordt. De partners en de senior consultants die dat willen gaan vanuit een persoonlijke BV of als zelfstandig ondernemer factureren aan de coöperatie voor het werk dat zij verrichten. De BV stuurt maandelijks een factuur voor de diensten van de medewerkers in loondienst (voor zover deze niet overgaan naar de coöperatie) en ontvangt een percentage van de omzet als vergoeding voor de merknaam en goodwill.

Beter gebruik van je goede naam en dus meer goodwill

Het voordeel van deze opzet is dat het de senior consultants de gelegenheid geeft om zelfstandig ondernemer te worden, terwijl ze wel binnen de structuur van het bedrijf blijven en gebruik maken van de goede naam van het bedrijf. Daar dragen ze een percentage van hun omzet voor af. Ook adviseurs uit de flexibele schil kunnen op deze manier gaan werken. De partners/eigenaren van de BV zien de naam van hun bedrijf op deze manier breder toegepast en ontvangen meer winst met minder risico. Uiteindelijk kunnen ze hun werkzaamheden (die via de coöperatie lopen) afbouwen en toch als aandeelhouder in de BV blijven meesturen op het merk en inkomsten houden. Of hun aandeel in de BV (deels) verkopen en toch opdrachten blijven doen.

Spanningsveld tussen coöperatie en de oorspronkelijke partners

Zowel de partners uit de BV, de senior consultants en de adviseurs uit de flexible schil kunnen onder voorwaarden lid worden van de coöperatie. Samen bepalen zij het operationele beleid. Het beleid rond marketing, positionering en dienstenportfolio wordt door de aandeelhouders van de BV bepaald, zij hebben ook de verantwoording om hierin te blijven investeren. Tussen de coöperatie en de BV kan een spanningsveld ontstaan. Daarom is het van belang om de rechtspersonen en de relatie daartussen zorgvuldig in te richten.

De Coöperatie expert heeft hier ervaring in. Met de huidige eigenaren en de mogelijke nieuwe leden van de coöperatie kijken we wat voor verwachtingen er leven en wat de beste opzet is. Graag vertellen we u over de succescases. Neem contact op met Alfred Griffioen, 06-24776865.

Met een coöperatie meedoen aan een aanbesteding of tender

Het meedingen op aanbestedingen of tender lijkt alleen te zijn weggelegd voor grote bedrijven. Maar ook als groep van kleinere ondernemers kun je een prima kans maken om een groot werkpakket binnen te halen. Wat moet je daarvoor doen?

1. Laat je niet afschrikken

Aanbestedingen lijken vaak complex, met veel formulieren en voorwaarden waar je aan moet voldoen. Toch maken de rijksoverheid en veel gemeenten het steeds gemakkelijker. Een voorbeeld is de zogenaamde ‘eigenverklaring’. In plaats van bewijsstukken te leveren dat je aan allerlei eisen voldoet, mag je dat gewoon verklaren en wordt dit alleen maar gecontroleerd als jij de winnaar van de aanbesteding bent.

Ook mogen overheden tegenwoordig geen overdreven eisen stellen, bijvoorbeeld hoe lang je bedrijf al bestaat en wat voor omzet je hebt. Vaak mag je de omzet van partners en onderaannemers bij elkaar optellen en ook hun referenties gebruiken.

2. Start op tijd

Zoek vooraf uit wanneer er nieuwe aanbestedingen komen. Alle werkpakketten boven de 207.000 euro van de overheid moeten aanbesteed worden. Je kunt gewoon aan een ambtenaar vragen wanneer dit weer gaat gebeuren. Registreer je op Tenderned.nl om aankondigingen digitaal te ontvangen zodat je weet wanneer welke aanbesteding start.

Vaak heb je zes weken om je aanbieding te maken. Dat lijkt veel, maar kan kort zijn als je ook nog interne afspraken met partners moet maken.  Als je weet dat een aanbesteding eraan komt, zoek dan de documenten op van de vorige keer en oriënteer je alvast. Welke andere partijen heb je nodig om aan de vereisten te voldoen?

3. Kies de juiste rechtsvorm

Overleg met andere partijen of zij ook mee willen doen en hun tijd willen investeren in het maken van jullie aanbestedingsofferte. En kijk hoe je alles juridisch regelt. Vaak kun je inschrijven als partnership, maar dan ben je beide verantwoordelijk en aansprakelijk voor de hele opdracht. Een alternatief is om een coöperatie op te richten die als ‘hoofdaannemer’ fungeert. Jij en de andere ondernemers zijn dan de onderaannemers. Hiermee houd je de aansprakelijkheid beperkt.

De coöperatie moet wel opgericht zijn op het moment dat je de gezamenlijke offerte indient. Je hebt een KvK nummer nodig. Dat betekent dat je uiterlijk twee weken voor indiening met de oprichting ervan moet beginnen.

4. Schrijf slim in

Als groep van ondernemers heb je een groot voordeel ten opzichte van grotere bedrijven: je hebt minder overhead en daardoor kun je meestal lager inschrijven. Prijs is vaak een belangrijk criterium.

Zorg daarnaast dat je iemand erbij betrekt die eerder aanbestedingen heeft gedaan. Bij het beantwoorden van alle vragen  moet je goed letten op de beoordelingscriteria: dat levert punten op. Daarnaast moet je goed de richtlijnen volgen en vormfouten voorkomen.

Case: tolken en vertalers

Een van de mooiste voorbeelden waar we vanuit de Coöperatie expert aan mee hebben gewerkt zijn de Nederlandse gerechtstolken en -vertalers. Contracten van de rijksoverheid voor het vertalen bij juridische procedures waren in handen bij twee grote vertaalbureaus. Zij huurden de vertalers in per klus en speelden hen tegen elkaar uit. 50% van de opbrengst kwam maar bij de vertalers terecht.

Op initiatief van hun beroepsorganisatie hebben de vertalers een coöperatie opgericht die mee ging doen aan de aanbestedingen en zelf een bureau inhuurde om alle werk te coördineren. Bij de tweede aanbesteding wonnen ze het werkpakket waardoor de betrokken vertalers opeens veel hogere vergoedingen kregen.

Vinden en selecteren van de juiste samenwerkingspartner

Op zoek naar de juiste samenwerkingspartner

Om de juiste samenwerkingspartner te vinden moet je eerst je eigen ambities helder hebben. Dat is niet altijd even gemakkelijk. Zink even weg in je gedachten: hoe moet jouw bedrijf er over 3 tot 5 jaar uitzien? Wat voor klanten heb je dan, welke activiteiten doe je? Waar zit het grote verschil met nu? Heb je een nieuwe technologie, of juist een bredere klantenkring? Welke kennis en competenties heb je nodig in je bedrijf? Wat voor soort organisatie kan je daar het beste bij helpen?

Vragen om je op weg te helpen

Wellicht dat ook de volgende vragen je op weg helpen:

  • Welke kennis en competenties heeft jouw bedrijf nodig?
  • Bij welke klanten zou jij graag eens aan tafel zitten?
  • Wat heb je nodig om de volgende groeifase van je bedrijf in te gaan?
  • Als je een ervaren iemand aan zou nemen, wat zou hij of zij moeten doen?

Eigenschappen van de juiste partner

Vervolgens is het goed om na te denken over de eigenschappen van een partner:

  • Zoek je een andere zelfstandig ondernemer, of een groter bedrijf?
  • Gaat het je vooral om de ervaringskennis, of om het netwerk van een partner? Of ben je op zoek naar concepten, databases of machines?
  • Zoek je een partner voor een deel van je activiteiten, of wil je alles in die samenwerking doen?

In contact komen met mogelijke partners

Netwerkborrels

Als ondernemer bezoekt je regelmatig netwerkborrels, recepties of beurzen. Een prima manier om nieuwe contacten op te doen en ook om je product te verkopen. Een goede tip voor de wat meer introverte mensen onder ons: neem zowel wat te eten als te drinken mee zodat je reden hebt om aan te sluiten aan een tafeltje met andere ondernemers. Na even handen schudden staat iedereen dan al snel te vertellen wat zijn of haar bedrijf doet.

Zoeken naar een partner vergt een andere aanpak

Nou is het handig om de wereld te laten weten wat jouw bedrijf allemaal kan. Als je echter op zoek bent naar een partner om mee samen te werken dan is een andere aanpak aan te raden. Op deze manier naar een netwerkborrel of beurs gaan is net zoiets als op internet willekeurig wat adressen in te typen en te kijken of er een interessante website verschijnt. En ging het afscheid nemen op een borrel of beurs maar net zo snel als het wegklikken van een pagina…

Op internet vind je het juiste bedrijf met een zoekmachine zoals Google of Bing, en dat proces start met het intypen van een zoekvraag: bijvoorbeeld ‘goedkope telefoonaanbieder’ of ‘oplossen bug Microsoft Office’. Het zoeken van een mogelijk zakenpartner in real life hoeft niet veel anders te zijn. Ook daar gaat het erom: weet vooral wat je zoekt.

Nu op pad met je zoekvraag

Als je hier even over nagedacht hebt, kun je vast beter je zoekvraag formuleren. En dan wordt een netwerkborrel of beurs veel dynamischer! Mensen gaan met je meedenken, of gaan je mogelijk introduceren bij een collega. En sta je toevallig aan het verkeerde tafeltje, dan zeg je gewoon dat je nog even verder gaat zoeken. Begrip alom!

Wat als zakenpartners jou benaderen?

Het kan ook zijn dat je zomaar benaderd worden door een andere ondernemer. Misschien voel je je gevleid want blijkbaar heb je iets dat een ander niet heeft. Of je wordt juist achterdochtig: wat wil die ander van mij?

In de eerste plaats: ga in elk geval het gesprek aan, ook al is het alleen maar telefonisch. Elk gesprek geeft je inzicht in wat een mogelijke partner doet, wat deze van de markt weet en wat voor kansen hij ziet. Hij of zij benadert je niet voor niets en heeft er blijkbaar over nagedacht. Vraag vooral wat hij of zij samen met jou wil gaan doen, waar de eigen competenties liggen en welke kennis, vaardigheden of middelen jij in de samenwerking moet inbrengen. Als het gesprek interessant genoeg is kun je besluiten om plan te maken voor de samenwerking.

Ter overweging: als je wordt benaderd dan ben je blijkbaar interessant. Wellicht ook voor andere partners die je nog meer te bieden hebben. Schroom daarom niet om wat verder te kijken en met twee of drie partners parallel het gesprek aan te gaan.

Samenwerken met concurrenten mag

Daarbij hoeft u niet bang te zijn voor samenwerking met concurrenten: heel veel bedrijven doen dat. Bijvoorbeeld twee aannemers die samen een specifieke machine aanschaffen, of ING en Friesland bank die hun beurshandel activiteiten onderbrengen op een softwareplatform van concurrent Binck bank omdat dit de goedkoopste oplossing is.

Wees voorzichtig met wat u deelt, maar deel wel

Als het gesprek interessant genoeg is kunt u besluiten om een verder plan te maken voor de samenwerking. Zorg daarbij wel dat uw partner uw specifieke inbreng niet zomaar kan kopiëren. Geef ‘m dus beperkt toegang tot grote databases, kijk of uw technologie bescherm is met een octrooi of exclusieve licentie, registreer eventueel uw ideeën in het i-Depot bij het Benelux Bureau voor de Intellectuele Eigendom. Ook kunt u een geheimhoudingsovereenkomst sluiten met elkaar, dat geeft enige extra zekerheid dat uw plannen niet de week erop door uw partner worden overgenomen.

Gebruik de visie van een derde

Laat uw gezamenlijke plannen vooral eens checken door iemand anders. Als deze de logica achter uw samenwerking snapt en enthousiast is over het nieuwe aanbod dat u dan kunt leveren dan is dat bemoedigend. Werk vervolgens de verdeling van kosten en opbrengsten uit en zorg dat de afspraken helder op papier komen. Doe dit eventueel met een specialist op dit gebied.

Check je partner!

Bij de aankoop van een huis is een bouwtechnische keuring heel normaal en bij de overname van een bedrijf wordt eigenlijk altijd een boekenonderzoek gedaan. Bij het aangaan van een samenwerking wordt vaak een contract getekend zonder echt goed naar het achterliggende bedrijf te kijken.

Toch kan het erg tegenvallen wat je partner echt te bieden heeft. Klantenaantallen kunnen tegenvallen, technologie kan algemeen bekend of achterhaald zijn en soms is de financiële situatie minder rooskleurig dan werd voorgesteld.

Niet alle partnerships eindigen in een gelukkig huwelijk

Recent kwam bij mij een voorbeeld langs van een producent van babyvoeding die een samenwerking wilde aangaan met een kleiner bedrijf dat gespecialiseerd was in verpakkingstechnologie. Het kleinere bedrijf had echt verfrissende ideeën, en claimde de complete productontwikkeling van een nieuwe verpakking te kunnen verzorgen. Aldus werd besloten en de producent betaalde meteen een voorschot voor de ontwikkelingskosten. Toen bleek dat het verpakkingsbedrijf weinig ervaring had in de voedingsmiddelen industrie en zich geen raad wist met de specifieke eisen voor voedselveiligheid. Het partnership had nog wel waarde, maar enkel door de nieuwe ideeën, niet door de kennis over de uitwerking.

Partner due dilligence

Een dergelijke situatie had voorkomen kunnen worden door een zogenaamde ‘partner due dilligence’. Dit is een uitgebreid onderzoek bij de partner, niet zozeer op zijn financiele situatie maar wel op de klanten, kennis en kunde die hij in de samenwerking gaat inbrengen. Neem de mogelijkheid van zo’n onderzoek dan ook op in het contract en laat dit direct na ondertekening uitvoeren. Dat kan veel teleurstelling schelen.

Een samenwerkingsvorm vinden

Hebben jullie een goed beeld wat je samen wilt doen? Denk dan na over de juiste samenwerkingsvorm. De Coöperatie expert heeft hiervoor een handig schema. Of we helpen jullie in een gesprek met het vinden van de juiste vorm.

Financiering in een bedrijfscoöperatie met ledenkapitaal

Een coöperatie is een bedrijf, en voor bepaalde activiteiten is kapitaal nodig. Hoe regel je financiering in een coöperatie? Banken zullen dit niet snel doen, tenzij de ondernemers garant staan. Toch zijn er mogelijkheden.

Ledenrekeningen en certificaten in plaats van aandelen

Als je de financiering kunt regelen met de inleg van kapitaal door verschillende partijen, dus niet met een lening, dan is de coöperatie een flexibele vorm. De inleg van ieder lid wordt bijgehouden op een zogenaamde ledenrekening. Dit tegoed is niet opeisbaar, maar kan wel overgedragen worden.

Hoe meer tegoed, des te meer stemrecht je hebt, en een des te groter aandeel van de winst je krijgt. Hiermee lijkt de coöperatie op een BV, alleen hoef je van tevoren niet vast te leggen wie welk deel financiert. Ook hoef je niet bij elke wijziging terug naar de notaris.

 Zie onze investeringscoöperatie en onze start-up coöperatie.

Crowdfunding

Crowdfunding is een alternatieve wijze om een project of bedrijf te financieren. Een grote groep particulieren financiert elk een klein bedrag. Vaak staan projecten op een internetsite gepresenteerd en kun je via zo'n crowdfundingplatform je betaling doen. Soms krijgt de ondernemer pas het geld als het beoogde bedrag is toegezegd. Crowdfunding werkt vooral als je een consumentenproduct in de markt wilt zetten of bij duidelijk maatschappelijk betrokken initiatieven. Het is een mooie manier om te testen of mensen in je initiatief geloven en er markt in zien.

In de meeste gevallen gaat het bij crowdfunding om het verstrekken van een lening, bijvoorbeeld aan de BV van de ondernemer. De financier heeft in dat geval dus verder geen invloed op zijn investering. Hij moet afwachten of hij het geld terugkrijgt.

Dit geeft minder betrokkenheid dan wanneer de financiers ook formeel invloed krijgen. Met name wanneer het project zich vlakbij afspeelt (het gaat om gebiedsontwikkeling, een school of culturele activiteit) of wanneer de financiers ook de gebruikers zijn (bij een dorpskroeg, internetplatform, beveiliging) kan het interessant zijn om financiers (gedeeltelijke) zeggenschap te geven. Dit geeft een waarborg dat je de wensen van de doelgroep niet uit het oog verliest, het kan extra inzet en free publicity opleveren en het hoeft jouw rol als ondernemer niet te beperken.

Die zeggenschap kun je vormgeven in een coöperatie. Zolang je financiert kun je lid worden en heb je ook stemrecht. Winsten worden verdeeld tussen de ondernemer en de financiers. Of de initiatiefnemer krijgt een vergoeding voor zijn activiteit en vervolgens nemen de financierende leden de coöperatie over. Dit laatste gebeurt soms bij energiecoöperaties.

 

Wil je meer weten over financiering in coöperaties? Neem contact op met Alfred Griffioen via 06-24776865.

Kredietunie

Eén belangrijke coöperatievorm hebben we dan nog niet gehad: de kredietunie. Hierbij wordt niet één specifieke activiteit gefinancierd, maar juist een groot aantal ondernemingen. Daardoor wordt het risico gespreid. Hiervoor werken we samen met de Vereniging van Kredietunies in Nederland.

De Vereniging van Kredietunies in Nederland is de branche vereniging voor kredietunies in Nederland. De VKN wil zo dicht mogelijk bij het oorspronkelijk en internationaal geaccepteerde concept van de kredietunie blijven: van, voor en door ondernemers, samen rendement en risico’s delen, de “common bond”, compact, transparant en controleerbaar, met een degelijk en veilig kredietproces. Een kredietunie bevordert de onderlinge solidariteit tussen kredietgevers en kredietnemers, heeft geen winstoogmerk en is op democratische leest geschoeid.

Bij de VKN aangesloten kredietunies voldoen aan internationale standaarden van de World Council of Credit Unions, waar het gaat om regels van governance, compliance met nationale wetgeving, gedragscode en regels van een behoorlijke bedrijfsvoering. De Vereniging van Kredietunies in Nederland en de Coöperatie expert werken samen om deskundigheid, kennis en ervaring op het gebied van juridische, fiscale, financiële, administratieve, strategische onderwerpen te delen, c.q. ter beschikking te stellen van haar leden. www.dekredietunie.nl

Oprichten en ontbinden van een coöperatie

Een coöperatie of coöperatieve vereniging is een samenwerkingsverband met een economisch doel, bijvoorbeeld gezamenlijk producten verkopen of een groot project realiseren. Je richt een coöperatie op bij de notaris. Het kan zijn dat na verloop van tijd het doel gereliseerd is of niet meer relevant. Dan kan de coöperatie opgeheven worden, of zoals dat formeel heet, ontbonden.

Oprichten van de coöperatie

Een coöperatie wordt opgericht door tenminste twee leden, dat kunnen natuurlijke personen zijn, of rechtspersonen zoals een BV of een stichting. Meer oprichters, of oprichten als privé persoon en met je eigen BV kan ook. Of je privé opricht of vanuit je eenmanszaak is niet relevant, dat is meer een onderscheid voor de belastingdienst,  voor de notaris richt je op als natuurlijke persoon.

De notaris passeert de akte en schrijf de coöperatie in

De coöperatie is pas opgericht als de akte daarvoor wordt gepasseerd door de notaris. Een coöperatie in oprichting, zoals je ook een BV in oprichting hebt, bestaat niet. De notaris zorgt ook voor de inschrijving bij de Kamer van Koophandel, dit duurt meestal een werkdag. Vanaf dat moment heb je een KvK nummer, kun je een bankrekening openen en zaken doen.

Ontbinding gebeurt met een besluit van de algemene ledenvergadering

De algemene ledenvergadering is het enige orgaan dat de coöperatie kan ontbinden. De vergadering moet op tijd aan alle leden gemeld zijn, volgens de termijn die in de statuten staat, en er moet ook aangekondigd zijn dat het doel van de vergadering is om de coöperatie op te heffen. Vaak is er een zwaardere meerderheid nodig om het besluit te nemen, bijvoorbeeld tweederde of driekwart van de stemmen. Dit staat in de statuten. Maak een verslag van de vergadering en onderteken dit met de voorzitter en de notulist. In de vergadering moet je een vereffenaar aanwijzen, iemand die de financiële zaken afwikkelt. Ook besluit je wat er met het overgebleven geld moet gebeuren: uitkeren aan de leden of bijvoorbeeld schenken aan een goed doel.

Meld de ontbinding aan de Kamer van Koophandel

De ontbinding gaat in op het moment van het besluit van de ledenvergadering en kan niet ongedaan gemaakt worden. Wel moet je de ontbinding melden bij de Kamer van Koophandel. Dit doe je met formulier 17. Daarin geef je ook aan wie de vereffenaar is. De Kamer van Koophandel verwerkt dit in het handelsregister. Het getekende besluit van de algemene ledenvergadering moet je bijvoegen.

De vereffening begint na de ontbinding

Als er geen geld meer in de coöperatie zit dan is de vereffening snel rond. De vereffenaar hoeft dan alleen nog maar de stukken 7 jaar te bewaren. Denk ook aan het opheffen van eventuele bankrekeningen. Als er wel nog geld is, of een lopend bedrijf, dan blijft coöperatie nog bestaan zolang als nodig is voor de vereffening. Die tijd gebruik je om geld te incasseren van partijen die de coöperatie nog geld moeten betalen (dat kunnen ook achterstallige contributies van leden zijn), om alle rekeningen te betalen en om uiteindelijk het resterende geld over te maken conform het besluit van de ledenvergadering. Hiervoor zijn regels, o.a. voor het plaatsen van een advertentie zodat schuldeisers zich kunnen melden. Vraag hiervoor informatie bij de Kamer van Koophandel.

De Kamer van Koophandel kan ‘slapende’ coöperaties zelf opheffen

Een coöperatie houdt ook op te bestaan als er geen leden meer zijn. Vaak gebeurt dit ongemerkt, bijvoorbeeld als de laatste leden overlijden. Als de Kamer van Koophandel merkt dat er gedurende lange tijd geen bestuurders zijn, of er worden geen jaarstukken gedeponeerd, dan kan ze de coöperatie zelf opheffen. De Kamer van Koophandel stuurt altijd eerst een brief en wacht dan acht weken af. Zolang het correspondentieadres in het handelsregister klopt kan je dit dus niet ontgaan.

Een Cooperatie U.A. als rechtsvorm of bedrijfsvorm

Wanneer je U.A. achter een bedrijfsnaam ziet staan dan gaat het altijd om een coöperatie. De letters U.A. staan voor ‘Uitgesloten van Aansprakelijkheid’. Dit slaat op de leden van de coöperatie: als deze failliet gaat hoeven zij niet in het tekort van de coöperatie bij te dragen.

Coöperatie UA, WA en BA

De Nederlandse wet onderscheid drie vormen van coöperaties, en je herkent ze aan de letters UA, WA en BA in de naam van de coöperatie.

  • UA: Uitgesloten van Aansprakelijkheid: de leden dragen niet bij in een tekort van de coöperatie.
  • BA: Beperkte Aansprakelijkheid: de leden dragen elk tot een vastgelegd bedrag bij in het tekort van de coöperatie.
  • WA: Wettelijke Aansprakelijkheid: de leden zijn gezamenlijk verantwoordelijk voor het tekort van de coöperatie.

Bij een coöperatie BA of WA moet het bestuur elk jaar een ledenlijst bij de Kamer van Koophandel deponeren. Zo kunnen schuldeisers van de coöperatie zien bij wie ze geld kunnen halen. Bij een coöperatie UA is dit niet het geval. Het is dan ook niet op te vragen wie de (gewone) leden van een coöperatie zijn, alleen de bestuursleden staan bij de Kamer van Koophandel ingeschreven.

Coöperatie UA het meest populair

Elk jaar worden er enkele honderden nieuwe coöperaties ingeschreven in het handelsregister.  De Nationaal Coöperatieve Raad schat in dat er circa 2500 coöperaties zijn die echt economisch actieve samenwerkingsverbanden zijn, dus bijvoorbeeld geen financiële constructies. Als je kijkt in het handelsregister dan lijkt het aantal coöperaties WA lijkt minder dan 50 te zijn, het aantal coöperaties BA minder dan 100.

Er zijn dan ook weinig redenen om te kiezen voor een coöperatie WA of BA. Een belangrijke reden kan zijn de financiering. Als maar voldoende leden garant staan tot een bepaald bedrag, dan wil een bank de coöperatie wel een lening verstrekken. Anders is een coöperatie zonder duidelijke bezittingen lastig te financieren.

Duidelijk aangeven dat je een coöperatie U.A. bent

Of je een coöperatie UA, BA of WA bent, leg je vast in de statuten. Ook komt het in je naam te staan in het handelsregister. Coöperaties U.A. en B.A. moeten in officiële stukken, zoals overeenkomsten of algemene voorwaarden, altijd de volledige naam, inclusief die letters noemen. Zo is voor klanten en anderen duidelijk dat er net als bij een BV bij de leden zelf niets of weinig te halen valt.

Wat is de beste rechtsvorm voor mij?

Als je met anderen wilt samenwerken dan kun je dat op verschillende manieren vormgeven. Bijvoorbeeld met een contract of in een vof of maatschap. Als het juist gaat om het beperken van je aansprakelijkheid, dan kom je uit op een coöperatie (U.A.) of een BV.

Doe onze test en ontdek in maximaal 7 stappen wat voor jou de beste rechtsvorm is.