Slicing Pie en de fiscale uitwerking in Nederland

Bij het Slicing Pie model krijg je als investeerder aandelen in het bedrijf waar je voor werk al naar gelang het geld of de tijd die je erin steekt. Dit wordt maandelijks bijgehouden en al naar gelang hiervan wisselen de aandelenverhoudingen. Maar hoe pakt dit model fiscaal uit in Nederland?

In dit artikel

Het Slicing Pie model van Mike Moyer is een ideale tool voor start-up bedrijven om de aandelen (of andere zeggenschap en winstrechten) te verdelen naar rato van hoeveel elk van de founders en latere betrokkenen geinvesteerd hebben. Voor investeringen in geld is er geen probleem: deze komen rechtstreeks in de boekhouding. Investeringen in tijd zijn boekhoudtechnisch en fiscaal lastiger te verwerken.

Verschil tussen werk binnen een bedrijf en werken voor een ander bedrijf

Als je een eenmanszaak heb of vanuit een BV werkt waar je in dienst bent, dan zijn alle tijdsinvesteringen in productontwikkeling, marketing e.d. boekhoudtechnisch onzichtbaar. Je eenmanszaak of BV heeft nu gewoon wat minder omzet en als op termijn die omzet gaat groeien, dan betaal je op dat moment meer belasting. Bij een eenmanszaak heb je gewoon minder ‘inkomsten uit onderneming’ en bij een BV heb je je vaste DGA salaris, maar blijft er minder winst over.

Het wordt complexer als er meer partijen betrokken raken. Bijvoorbeeld omdat jij vanuit je eenmanszaak of persoonlijke BV werk doet voor een BV of coöperatie die je samen met iemand anders hebt opgezet. Voor het werk dat je doet moet betaald worden. Normaal stuur je daar een factuur voor, waarbij beide partijen de BTW verrekenen. Wat er betaald wordt geldt bij jou als inkomsten, waar je in box 1 of box 2 inkomstenbelasting over betaalt. Bij het bedrijf geldt die betaling als kosten, maar daar betaalt de fiscus maar heel beperkt belasting over terug: alleen maar Vpb als je aan verliesverrekening kan doen.

Bij Slicing Pie is het idee dat je uitgekeerd krijgt in slices, aandelen of certificaten, ofwel: stukjes recht op de toekomstige winst van het bedrijf. Maar waar Slicing Pie geen rekening mee houdt is de (Nederlandse) fiscus: die zie de ‘slices’ als een beloning in natura, rekent dat terug naar een normaal uurloon en wil daar belasting over heffen. Dat geldt zowel voor werknemers als voor ondernemers die op deze wijze mee investeren, alleen heb je bij werknemers geen BTW verrekening.

Die BTW verrekening is op zich geen probleem, tenminste niet als alle betrokken partijen BTW-plichtig zijn. Wat de een betaalt mag de ander aftrekken.

En eigenlijk gaat het ook helemaal niet over hoeveel belasting je uiteindelijk betaalt. Wat het bedrijf aan de eenmanszaak of eigen BV betaalt, wordt gerekend als kosten. Als deze kosten leiden tot een boekhoudkundig verlies (bijvoorbeeld omdat je in de eerste jaren weinig inkomsten hebt) dan mag je deze tot zeven jaar daarna aftrekken van de winst. Zo middelt dat zich uit. Maar ten opzichte van een situatie in een eenmanszaak of binnen een BV betaal je wel eerder belasting dan anders. En juist dat is voor startende organisaties een probleem, deze moeten daardoor meer geld ophalen.

Nieuwe wet aandelenoptierechten regelt het voor medewerkers

De eerste vraag is of je full-time bezig bent met je investeringsproject of dat je dit doet naast ander ondernemerschap of een baan. Zeker als je het grootste deel van je tijd besteed aan de start-up dan heb je eigenlijk geen andere keus om daar in dienst te gaan, of je vanuit een eigen BV (waar je in dienst bent) te verhuren aan de start-up. De vergoeding die dan je vanuit de start-up aan je eigen BV betaalt wordt vaak een management-fee genoemd.

Zodra je meer dan 5% van de aandelen in de start-up hebt (wat als founder snel het geval is) of je verloont je vanuit je eigen BV (waar je vaak 100% van de aandelen hebt) dan ben je ‘aanmerkelijk belang houder’ en zodra je dan voor je ‘aanmerkelijk belang’ werkt dan moet je jezelf een ‘gebruikelijk loon’ uitkeren. Dit is zonder verdere afspraken met de belastingdienst momenteel € 48.000 per jaar, of 70% van wat iemand anders in die rol zou verdienen, als dat hoger is.

Van die € 48.000 euro betaal je zo’n € 16.000 aan inkomstenbelasting, en dat is dus geld dat uit je bedrijf verdwijnt. Je kunt wel afspraken maken met de fiscus dat dit loon lager mag zijn, maar dat geldt vooral voor start-ups die gebruik maken van de WBSO en voor werknemerscoöperaties, waar voor functies echt duidelijke CAO salarissen bekend zijn (bijvoorbeeld medewerkers die samen een schoonmaakbedrijf runnen).

In het Slicing Pie model krijg je aandelen voor investeringen in geld, of werk dat anders niet betaald wordt. Zodra je een salaris krijgt zijn veel van je werkzaamheden natuurlijk al betaald, dus krijg je automatisch minder aandelen. Maar ook de resterende aandelen worden in de inkomstenbelasting belast.

Er is nieuwe wetgeving in voorbereiding die mogelijk per 2023 in gaat en die regelt dat de belasting op aandelen(opties) verstrekt aan medewerkers uitgesteld mag worden tot het moment dat die aandelen verhandelbaar zijn. Dat is een grote stap voorwaarts, en geeft vooral flexibiliteit voor medewerkers die nog niet boven de 5% aandelenbezit uitkomen, die kun je dan voor een groot deel in aandelen betalen. Maar voor de founders en diegenen die ook boven de 5% uitkomen houd je de ondergrens van het gebruikelijk loon.

Nog geen regeling voor zelfstandig ondernemers

Hoe zit het met werkzaamheden die je doet voor een start-up naast je baan of naast je andere ondernemersactiviteiten, en waarvoor je betaald krijgt in slices, certificaten of aandelen? Als je strict de regels volgt dan moet je dat werk gewoon factureren, over die inkomsten belasting betalen en dan eventueel het netto bedrag of meer weer investeren in de start-up.

In veel situaties worden de slices wel ergens bijgehouden, maar zijn dit soort verschuivingen in aandelenverhoudingen niet zichtbaar in zowel de boekhouding van jou als van het bedrijf waarin je investeert. Jij boekt de slices niet als inkomsten, het bedrijf boekt het niet als kosten. Wanneer het bedrijf winst uitkeert, neem jij dat mee bij je ondernemersinkomsten.

Als je het vergelijk trekt met de eenmanszaak waarin je tijd investeert dan lijkt dit o.k.. Ook in dat geval betaal je alleen belasting als er (extra) winst is, en je hoeft niet je tijdsinspanningen in marketing en productontwikkeling op je balans te zetten.

Maar deze situatie wordt niet toegestaan omdat de fiscus de toegekende winstrechten als vergoeding ziet voor je werk, en meteen in dat jaar met jou daarover wil afrekenen. Dit terwijl het bedrijf op dat moment de kosten wel kan aftrekken, maar als er verder nog geen winst is dan leidt dit alleen tot extra verrekenbare verliezen, maar geen concrete teruggave van geld. Dus netto gaat er op dat moment geld naar de belastingdienst, wat pas terugkomt als het bedrijf winst maakt.

Wat is daaraan te doen:

  1. Doortrekken van de Wet Aandelenoptierechten niet alleen naar werknemers, maar naar alle aanmerkelijk belanghouders van het bedrijf. Dus ook de part-time investeerders, en degenen die salaris ontvangen vanuit hun eigen holding BV in plaats van uit het bedrijf zelf. Dezelfde beperkingen kunnen gelden, namelijk het betalingsuitstel alleen geldt zolang de aandelen niet verhandelbaar zijn of verhandeld worden. Wel is voor de registratie en handhaving extra wetgeving nodig.
  2. Niet zien van aandelenbeloningen aan aanmerkelijk belang houders als feitelijke betalingen en kosten. Dit vergt nieuwe wetgeving, maar trekt de situatie van losstaande bedrijven (de DGA en het bedrijf waarin hij/zij investeert) gelijk met het investeren binnen één bedrijf. Dit zou het ondernemersklimaat in Nederland sterk verbeteren omdat belastingheffing bij startende ondernemingen naar achteren wordt geschoven. Het klopt dat de fiscus dan mee een risico neemt, maar ten opzichte van andere maatregelen is dit beperkt. In Singapore bijvoorbeeld betalen nieuwe bedrijven de eerste drie jaar helemaal geen belasting over eventuele winsten.

Beide opties vergen lobbywerk, maar daar daag ik de ondernemersorganisaties van Nederland graag voor uit!

Deel dit artikel

Share on linkedin
Share on twitter
Share on facebook
Share on whatsapp
Share on telegram

Algemene vraag?

Andere relevante artikelen

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief

    beveiligd met reCAPTCHA Privacy - Voorwaarden

      beveiligd met reCAPTCHA Privacy - Voorwaarden